Witam...

Poproszono mnie, abym napisał jakieś porady dla swapperów dla Syzygy. No, miałem problem... Przecież prawie wszystko było już opisywane w innych zinach! Po ciężkich bólach i mękach wpadłem na gienialną myśl - było o zasadach swappu, o znaczkach, a ściślej o ich fake'owaniu, było o "kodowaniu" listu (Crazy #1)... Jednak nie było nic o "warsztacie" swappera! Co rozumiem prze pojęcie "warsztat"? Właśnie o tym będę przynudzał. Sorry, jeśli ten tekst kogoś wkurwi (szczególnie ludzi z nierozbudowanym sprzętem!). Właśnie od sprzętu zacznę.

To, że należy posiadać Atari z kompatybilną stacją dysków, wie chyba każdy. Nie wyobrażam sobie swappera z magnetofonem. A więc na początek Atari 65XE i 1050 (Yo Zoltar! czekamy na double!). To będzie nasza minimalna konfiguracja. Będzie to nasza konfiguracja wyjściowa. Na początku należałoby się postarać o stację dysków lub jej przeróbkę, pozwalającą na odczytywanie i zapisywanie dyskietek w gęstości double. Stacja ta standartowo rozpoznaje jedynie gęstości single i medium, jej prędkość wynosi 19200 bodów. Nie będę rozpisywał się na temat dostępnych stacji dysków dla Atari, czy o przeróbkach do tychże, bowiem jest to całkiem inny rozdział. Wiemy już, że potrzebna jest stacja pracująca w double, chociaż bez tej gęstości też można żyć, ale jest o wiele ciężej.

Tyle na temat stacji dysków. Dodam tylko, że dysk nagrywany na stacji 80-ścieżkowej (TOMS 710/720) może sprawiać problemy na stacjach 40-ścieżkowych (starszych albo bardziej rozklekotanych). Po prostu stacje 80-ścieżkowe mają węższą głowicę, wobec czego dają słabszy ślad. Taki słabszy ślad może nie zostać "zauważony" przez głowice stacji-emerytów (znam ten ból!).

No dobra. Stację już sobie wybraliśmy (każdy we własnym zakresie), czas teraz na komputer. Podstawową sprawą jest pamięć. I to nie tylko dlatego, aby np. taki AssKicker czy inne proggi wymagające więcej niż 64kB pamięci, ale dlatego, że przy kopiowaniu machamy dyskiem rzadziej; dlatego, że podczas pracy w DOS'ie mamy taki "schowek", czasem nawet bardzo duży... Dzięki większej pamięci jesteśmy w stanie odsłuchiwać piękne utwory zrzucane z klamotów i Amig (MOD)... My jednak skoncentrujemy się na ramdysku. Ramdysk ten zależy prawie całkowicie od stosowanego systemu. Taki DOS II+/D widzi jedynie 128kB ramdziola, czyli nie ma sensu mieć więcej niż 192kB. Przykładowo MyDOS (z Navigatorem, bez, to jest bez znaczenia) widzi całą pamięć. He he, na ten temat toczyłem swojego czasu zażartą polemikę... Niby pod tym DOS II+/D widzę 128kB na D8:. Okay, zgadzam się, ale po co mi więcej? Te 1011 sektorów (SD) wystarczy mi, abym wczytał coś, co np. będzie mi przez jakiś czas często potrzebne. Jak chcę coś skopiować, np. kilkanaście plików, wczytuję PC 2.0 (Yo Fox!) i widzę 2059 wolnych sektorów (DD!), co daje mi 512kB ramdysku (a tyle dokładnie mam!). Kiedy chcę zrzucić cały dysk, wrzucam Disk Copy (Yo Jaku-B!) i widzę 564kB bufora! Jak chcę posłuchać MOD'a, wrzucam Inertię i widzę 512kB ramdysku! Czego chcieć więcej? I to wszystko pod tym DOS'em, który widzi jedynie 128kB! No i co? Oczywiście nie każdy potrzebuje tych pół mega. Ja sam nie wykorzystuję całej tej pamięci codziennie. Owszem, jak mam dużo plików, a nie chcę tego brać całodyskowo, wtedy zapełniam cały ramdysk, lecz zdarza się to naprawdę rzadko. Do całkiem sprawnej pracy starczy 256kB RAM (łącznie); wtedy taki dysk w double wejdzie bezproblemowo na raz i spoko! Oczywiście można także działać na 128kB (130XE) - przez długi okres jechałem właśnie na gołej 130... (niektóre osoby to pamiętają!). Te 64kB ramdysku cieszyło... Ale było mało. Jednak 64kB łącznej pamięci to trochę mało, jeśli przewidujemy jakiekolwiek kopiowanie. Sorry, wiem, że są jeszcze ludzie z 65XE gołymi), nie naśmiewam się z "ubóstwa" pamięci, po prostu myślę, że na dzień dzisiejszy należałoby mieć nieco więcej tego RAM'u pod maską...

Inne przeróbki... Godnym polecenia jest Q-Meg. Nie mam jeszcze tego systemu, jednak często myślę o nim jako o narzędziu coraz bardziej potrzebnym. O tym systemie był zamieszczany artykuł w Barymagu #2, więc nie będę powtarzał...

Oczywiście można stwierdzić, że każda przeróbka jest najlepsza. Jednak swapper nie potrzebuje chyba aż tak samplera jak zawodowy muzyk, lub tabliczki graficznej jak grafik. Praktycznie niemożliwym jest określenie, co jest potrzebne, a co nie... Oczywiście jak ktoś ma full kasy, niech ładuje ile się da, wtedy jednak niech pomyśli o tym, że pod maską Atarci nie ma zbyt dużo miejsca (notabene i tak dużo się zmieści!). Osobiście jestem przeciwnikiem wrzucania do Atarci czegokolwiek (aby np. podnieść mylnie rozumiany prestiż - kto ma więcej ten lepszy). Po co montować stereo i covox'a, gdy nie ma w pobliżu wieży lub jest, ale nie ma możliwości podłączenia (np. wieża stoi w drugim rogu pokoju)? Albo po co montować covox'a, jeśli mamy jedynie 64kB RAM'u? To są może głupie pytania, ale naprawdę, nie ma chyba sensu wydawać ciężko zarobione pieniądze na coś, czego potem nie wykorzystamy! Ale odbiegłem od tematu... Vasco chyba wytnie ten kawałek! Vasco! Zostaw te bzdety! Wracając do warsztatu swappera... Mamy już kompa z rozszerzoną pamięcią, mamy stację z double, teraz należy się zatroszczyć o monitor. Przecież swapper praktycznie cały czas patrzy się na te malutkie literki! Moim zdaniem na dobry monitor nie należy żałować kasy. Kiedy kupowałem Atarcię, kupiłem zajebisty monitor Philipsa. Totalny czad, chyba 17 cali, stereo, na podstawce... Sęk w tym, że nie miałem odpowiedniego kabla (znajomy wszystkim problem wtyczki!). Podłączyłem to jak się dało i... niestety, miałem jakieś dziwne kolorki... Pamiętam, pierwszą grą, którą włączyłem, była któraś część Boulder Dash'a... Było chyba za dużo czerwonego... wszystko czerwone... Kiedy w sklepie pewien kutas zza lady usłyszał, że monitor ten został podłączony do Atari, pośmiał się chwilę i powiedział, że ten monitor przeznaczony jest dla lepszych komputerów, czyli C64, Amiga lub PC. Skurwiel! No dobra, monitor został wymieniony na głupi wyrób Commodore (przyznaję się bez bicia!). Przy moim szlachetnym kompie stoi teraz jakiś obleśny Commodore 1802 (mono sux!). Jedyną jego zaletą jest fakt, że posiada on przełącznik obrazu (na zielony!). Taki zielony kolor znacznie ułatwia pracę z tekstem. Innym rozwiązaniem jest filtr na monitor.

No dobra... Sprzęt już jest, czas chyba zająć się softem, czyli programami... Jednym słowem - co powinno się znaleźć na podręcznym dysku systemowym?

Na pierwszy ogień pójdzie edytor tekstu. W tym momencie scena podzieli się na dwa obozy: fanów Panthera oraz zwolenników EED. Panther? Jest fajny, posiada mnóstwo opcji przydatnych przy redagowaniu tekstu, posiada ogromne możliwości przy drukowaniu, zapisuje teksty jako pliki ASCII... Prawie same superlatywy... Jednak jest także taka sprawa, jak gust ludzki i wrażenia estetyczne. Co ma EED? Nie ma może możliwości drukowania, nie można rysować asciiart'ów, nie można pisać w negatywie, ale EED używa proporcji i przez to tekst ładniej po prostu wygląda! A do listów raczej to starczy! Listy to nie są jakieś superważne dokumenty, żeby były docyckane do ostatniej literki. Co innego jakiś dokument, spis (można go potem "przeczytać" pod DOS'em --> komenda `TYP`, `VIEW`...), ale nie list! Oczywiście można pisać listy w Pantherze, niczego nie sugeruję... Sam osobiście działam w EED, często też używam jakiegoś noterka... Poza tym EED jest w pewnym stopniu kompatybilny z Pantherem - istnieje możliwość wczytania typowego pliku ascii! No, dość tego ględzenia o edytorach, już i tak pewnie narobiłem sobie wrogów...

Teraz jakiś kopier. O ile mamy rozszerzoną pamięć, polecam Profesional Copy 2.0 (pliki) oraz Disk Copy 1.16 (kopier całodyskowy). Te dwa programy są całkiem wygodne i przejrzyste. Swojego czasu używałem też Toms Copier'a 2.0, jednak kiedy w moje łapy wpadł Disk Copy, TC poszedł w krzaki. To jest tylko rzecz gustu oraz sprawa posiadanej stacji - czasem mogą pojawić się problemy, np. na moim Top Drive nie ma najmniejszej szansy, aby chodził TDK (z pakietu Toms Multi). To jest jednak inna sprawa, ten kopier napisany był specjalnie dla Mutli... Komu zależy na ładnym wyglądzie katalogu dysku z listem, niech zaopatrzy się w np. Disk Separator Writer - nagrywa on w katalogu separatory (dwa różne rodzaje). Taką funkcję ma także kopier Best File Copy 1.1. Ważną rzeczą jest archiwizer wraz z unarchiwizerem - jednym z najlepszych jest ARC 2.4 oraz jego "brat-bliźniak" UnARC 2.4 - pakuje i archiwizuje wszystko. Przydałby się także Disk Communicator 3 - prog do odwracania dysku na jeden plik i z powrotem. Aby kompresować pliki binarne, można używać przykładowo Flash Packera 2.1. Przydałby się Szperacz Dyskowy, czasem dyskietka może paść albo plik zostanie przez przypadek skasowany... Co prawda taki Bibo-DOS umożliwia odkasowanie plików, ale jeśli używamy nagminnie inny system, po prostu łatwiej jest mieć na dysku tego Szperacza. Mnie już niejednokrotnie wybawił z opresji. Nie zaszkodzi także, jeśli znajdzie się na takim dysku jakiś silny formater - chociażby Bad Disk Formater (Yo Jaku-B!). Czasem dysk jest lekko zepsuty, a DOS nie chce go wziąć. Wtedy tenże BDF jakoś sobie z nim poradzi (chociaż w DOS II+/D też można sobie poradzić komendą `CL# 1` - komenda ta czyści tylko katalog dyskietki). Do tychże proggów dochodzi masa przeglądarek, "odsłucharek" (playerów) i innych rzeczy... Tutaj po prostu trzeba zobaczyć, jakie proggi oferują największą elastyczność, tak jak MegaPlayer 1.6 by MacGyver - w tym proggu można praktycznie odsłuchać wszystko, co gra. Z grafiką jest nieco gorzej, niby jest ten Graphics Projector, lecz nie wyświetla on plików *.IFF (Dream Vision 1.1) oraz *.APP (APPView by Maciooś). Parę razy miałem jakieś dziwne pliki *.INT, wchodziły JEDYNIE pod Int Paintera!

No i to chyba wszystko... Uwaga! To, co tu napisałem to jedynie podstawa, z tych proggów nie da się zrobić pełnego dysku systemowego! To jest jedynie taka "twarda" podstawa, można obejrzeć stuff, skopiować plik, napisać list, wrzucić go do noterka...

No, będę już kończył. Szczerze mówiąc, sądziłem, że będzie tego więcej... Dość szybko skończyłem. Pewnie o czymś zapomniałem (skleroza nie boli). Może w następnym numerze Syzygy...

Mateoos

PS.
  Jakby ktoś chciał się ze mną skontaktować, adres jest w stopce (czy jak to się tam będzie nazywało).

Greetz for all!

Pobierz cały stuff (257kB), o którym mowa powyżej.